1-3 tuổi

Để con tự thức dậy hay đánh thức mỗi sáng: Sự khác biệt không ngờ đến trong sự phát triển của trẻ

Le Linh
04/08/2025 06:18
Cách trẻ bắt đầu ngày mới – tự thức hay bị đánh thức – tưởng như không quan trọng, nhưng lại là dấu hiệu cho thấy sự phát triển về cảm xúc, thói quen và tính cách của trẻ. Sự khác biệt này ảnh hưởng đến khả năng tự lập, kiểm soát cảm xúc cũng như cách trẻ tiếp cận thế giới xung quanh.

1. Tự lập và khả năng kiểm soát cảm xúc

Trẻ em có thể tự thức dậy mỗi sáng thường hình thành tính tự lập sớm hơn. Việc này không chỉ đơn thuần là phản xạ sinh học mà còn cho thấy trẻ đã bắt đầu hiểu và thích nghi với nhịp sinh hoạt hàng ngày. Những trẻ này thường kiểm soát cảm xúc tốt, ít cáu gắt, và không bị động trước sự thay đổi trong môi trường sống.

Ngược lại, trẻ thường xuyên bị đánh thức khi chưa tỉnh ngủ dễ rơi vào trạng thái cáu bẳn, khó hợp tác. Sự phụ thuộc vào người khác để bắt đầu một ngày mới cũng khiến trẻ chậm phát triển kỹ năng tự chủ, thậm chí tạo thành thói quen trì hoãn và ỷ lại.

2. Thói quen sinh hoạt và nhịp sinh học ổn định

Trẻ tự thức dậy đúng giờ mỗi sáng có xu hướng có lịch sinh hoạt ổn định hơn. Điều này giúp thiết lập một chu trình ngủ – thức lành mạnh, nâng cao chất lượng giấc ngủ, cải thiện tâm trạng và hiệu suất học tập trong ngày. Việc này còn góp phần hình thành đồng hồ sinh học bền vững trong suốt tuổi thơ.

Ngược lại, trẻ bị đánh thức khi vẫn còn buồn ngủ dễ rơi vào trạng thái lờ đờ, thiếu tỉnh táo và mất thời gian để thích nghi với môi trường xung quanh. Về lâu dài, sự thiếu ổn định này có thể ảnh hưởng tiêu cực đến thể chất và tinh thần của trẻ.

3. Sự tự tin và khả năng thích nghi xã hội

Trẻ tự thức dậy thường có sự chuẩn bị tinh thần tốt hơn cho các hoạt động tiếp theo trong ngày. Các em dễ hòa nhập vào môi trường học tập, tự tin hơn khi giao tiếp, và chủ động trong các mối quan hệ. Việc bắt đầu ngày mới theo cách chủ động cũng khuyến khích trẻ suy nghĩ tích cực và sẵn sàng đón nhận thử thách.

Ngược lại, trẻ bị đánh thức thường thiếu sự chủ động và dễ bị động trong các tình huống giao tiếp xã hội. Các em có xu hướng chờ đợi sự thúc ép từ người lớn, thiếu tự tin và dễ gặp khó khăn trong các mối quan hệ nhóm hoặc hoạt động tập thể.

Việc để trẻ tự thức dậy không chỉ là lựa chọn tiện lợi cho cha mẹ mà còn là bước quan trọng trong việc rèn luyện tính tự lập, khả năng kiểm soát cảm xúc và kỹ năng xã hội. Duy trì một môi trường sinh hoạt lành mạnh, thời gian ngủ đủ và đúng giờ là tiền đề để trẻ có thể chủ động đón chào ngày mới – với tinh thần tốt nhất và khả năng phát triển toàn diện hơn mỗi ngày.

Nguồn : bau.vn

  • Ba thói quen trong gia đình ảnh hưởng tiêu cực đến sự phát triển trí tuệ của trẻ

    Không cha mẹ nào muốn con mình kém phát triển trí tuệ. Thế nhưng trên thực tế, nhiều hành vi xuất phát từ tình yêu thương và sự lo lắng lại vô tình kìm hãm khả năng tư duy, tự lập và sáng tạo của trẻ. Dưới đây là 3 thói quen rất phổ biến, được hơn 90% cha mẹ áp dụng hằng ngày, nhưng nếu kéo dài có thể khiến trẻ chậm thông minh dần theo thời gian.

  • Tiếng thổi tim ở trẻ: triệu chứng chính của bệnh van tim

    Tiếng thổi tim ở trẻ không phải là một bệnh lý mà chỉ có thể là biểu hiện chỉ điểm bệnh van tim mà trẻ có thể mắc phải.

  • Top 5 thực phẩm giữ ấm cho cơ thể trẻ vào mùa Đông

    Mùa đông nhiệt độ giảm, là điều kiện để nhiều loại vi khuẩn xâm nhập vào cơ thể trẻ nên mẹ đừng quên bổ sung cho con những thực phẩm giữ ấm.

  • Bé kén ăn rau củ: Bổ sung vitamin tổng hợp – nên hay không?

    Nhiều bậc phụ huynh than phiền rằng con mình “không chịu ăn rau”, “chỉ thích thịt”, hoặc “ăn uống rất kén chọn”, dẫn đến nỗi lo trẻ thiếu vitamin và khoáng chất. Vì vậy, không ít gia đình lựa chọn vitamin tổng hợp như một giải pháp “cứu cánh”. Tuy nhiên, liệu trẻ lười ăn rau quả có nên dùng vitamin bổ sung hay không? Các chuyên gia khuyến cáo gì?

  • Óc chó – “siêu hạt” cho trí não: Phụ huynh nên cho trẻ ăn thế nào cho đúng?

    Hạt óc chó từ lâu được xem là “vàng mềm” cho sự phát triển trí não của trẻ nhờ giàu omega-3, protein, vitamin và khoáng chất. Tuy nhiên, không phải phụ huynh nào cũng biết cách cho trẻ ăn đúng để hấp thu tối ưu. Nhiều trẻ không thích vị bùi hơi đắng của óc chó, hoặc ăn sai thời điểm khiến hiệu quả dinh dưỡng giảm rõ rệt.

  • Uống vitamin A đúng hạn: Bí quyết giúp trẻ khỏe mạnh, ít ốm vặt

    Vitamin A là vi chất thiết yếu giúp trẻ phát triển toàn diện, đặc biệt quan trọng đối với hệ miễn dịch, mắt và sự tăng trưởng tế bào. Tại Việt Nam, Bộ Y tế tổ chức Ngày Vi chất dinh dưỡng hằng năm để bổ sung vitamin A liều cao cho trẻ, giúp phòng ngừa thiếu hụt. Tuy nhiên, nhiều phụ huynh vẫn còn lơ là hoặc bỏ qua hoạt động này, vô tình khiến trẻ đối mặt với nhiều nguy cơ sức khỏe tiềm ẩn.
Xem thêm