Cha mẹ cần làm gì khi bé chậm nói ?

Trẻ chậm nói là một trong những dạng chậm phát triển phổ biến nhất, xảy ra khi khả năng ngôn ngữ của trẻ không phát triển đúng với độ tuổi. Việc nhận biết và điều trị sớm tình trạng này giúp trẻ sớm cải thiện khả năng ngôn ngữ và giảm thiểu các tác động tiêu cực ảnh hưởng đến trẻ về lâu dài

1. Vì sao bé chậm nói?

Chậm phát triển ngôn ngữ là khi ngôn ngữ của trẻ phát triển theo đúng trình tự, nhưng tốc độ chậm hơn. Chậm nói đơn thuần đôi khi chỉ mang tính tạm thời và có thể mất đi nhờ sự trợ giúp của gia đình. Cha mẹ cần động viên trẻ “nói” bằng cử chỉ hoặc âm thanh, dành nhiều thời gian chơi với con, đọc sách và nói chuyện với bé. Chậm phát triển ngôn ngữ ở trẻ nhỏ cũng có thể là biểu hiện của bệnh khó học, thường chỉ được chẩn đoán khi trẻ đi học. Trong một số trường hợp, trẻ có thể cần thêm sự trợ giúp của các chuyên gia.

Đôi khi, chậm nói lại có thể là dấu hiệu báo động cho những rắc rối nghiêm trọng hơn. Trẻ chậm phát triển ngôn ngữ thường do các nguyên nhân:

  • Nguyên nhân bệnh lý: Có thể do trẻ gặp vấn đề ở cơ quan phát âm như tai, mũi, họng (chẳng hạn như mất thính lực,…); hoặc cơ quan chỉ huy gặp vấn đề (não bị dị tật bẩm sinh, bại não, những di chứng sau xuất huyết não, viêm màng não…).
  • Nguyên nhân tâm lý: Có thể do bé được cưng chiều hoặc bỏ bê quá mức, hoặc một biến cố nào đó xảy ra,… làm ảnh hưởng đến tâm lý của trẻ. Trẻ chậm nói do nguyên nhân tâm lý đang ngày càng gia tăng. Điều này có thể do nguyên nhân cuộc sống hiện đại bận rộn khiến các bậc phụ huynh bị cuốn mình theo công việc nên không có nhiều thời gian với con cái.
  • Tự kỷ: Chậm nói là một trong những dấu hiệu khá điển hình của hội chứng tự kỷ. Tuy nhiên không phải lúc nào trẻ chậm nói cũng là tự kỷ. Tự kỷ là một dạng bệnh lý của não bộ vì có xuất hiện rối loạn phát triển thần kinh do có những gen bất thường.

Chậm nói là một trong những dấu hiệu điển hình của hội chứng tự kỷ

2. Dấu hiệu chậm nói ở trẻ

7 tháng tuổi: Trẻ vẫn không đáp ứng với tiếng động mạnh

12 tháng tuổi:

  • Trẻ không tìm cách giao tiếp với người khác, kể cả khi cần giúp đỡ hay muốn điều gì đó, cũng không quan tâm đến thế giới xung quanh.
  • Không bi bô, không biết nói một từ nào, chẳng hạn “mẹ” hay “ba”.
  • Không biết làm các động tác như vẫy tay chào tạm biệt, lắc đầu để nói không, chỉ tay.
  • Không phản ứng khi được gọi tên.

24 tháng:

  • Vốn từ tăng chậm, chưa nói nổi 15 từ. Trẻ không tự nói ra lời mà chỉ nhại lại lời nói của người khác, cũng nói được những cuộc hội thoại đơn giản, với các câu gồm 2 từ trở lên.
  • Không hiểu các chỉ dẫn hay câu hỏi dài hơn
  • Không dùng lời nói để giao tiếp, ngoại trừ trường hợp khẩn cấp.
  • Không biết bắt chước hành động hay lời nói của người khác.
  • Khi biết chơi. Khi xem sách, bé không thể chỉ vào một bức tranh mà bạn gọi tên.

3 tuổi:

  • Không sử dụng đại từ nhân xưng nào (con, mẹ).
  • Không thể ghép các từ thành câu ngắn , không hiểu những chỉ dẫn hay câu hỏi ngắn
  • Lời nói rất không rõ ràng, khiến người trong gia đình và người ngoài đều không hiểu, Vẫn thường xuyên lắp bắp (rất khó phát ra âm thanh hay từ ngữ), khi nói vẻ mặt bé nhăn nhó.
  • Ít quan tâm hoặc không quan tâm tới sách truyện, Không đặt câu hỏi.
  • Không quan tâm và không tương tác với các trẻ khác, Đặc biệt khó tách khỏi bố mẹ.

4 tuổi:

  • Chưa thể phát âm thành thục phần lớn các phụ âm.
  • Chưa hiểu khái niệm “giống nhau” và “khác nhau”.
  • Không sử dụng đại từ “con” và “mẹ” đúng cách.

Trẻ chậm nói có thể do nguyên nhân bệnh lý hoặc tâm lý, để điều trị hiệu quả, việc tìm ra nguyên nhân chính xác rất quan trọng. Chậm nói nếu kéo dài không được điều trị sớm sẽ gây ra những ảnh hưởng nghiêm trọng đến sự phát triển của trẻ thậm chí gây khó khăn trong việc điều trị. Vì vậy, ngay sau khi nhận thấy những dấu hiệu chậm nói ở trẻ, cha mẹ nên đưa bé đến gặp các bác sĩ chuyên khoa Nhi hoặc tâm lý khám ngay.

Nguồn : bau.vn

  • Trẻ biếng ăn khi mọc răng: Dấu hiệu thường gặp và cách chăm sóc đúng

    Mọc răng là một trong những giai đoạn phát triển tự nhiên của trẻ nhỏ, nhưng cũng khiến nhiều bé trở nên khó chịu, quấy khóc và biếng ăn. Không ít phụ huynh lo lắng khi con đột nhiên ăn ít hơn, bỏ bú hoặc ngủ không ngon trong thời gian này.
  • Giấc ngủ ảnh hưởng thế nào đến chiều cao của trẻ?

    Nhiều phụ huynh chú trọng bổ sung dinh dưỡng và cho trẻ vận động thể thao để phát triển chiều cao nhưng lại vô tình bỏ qua yếu tố quan trọng không kém: giấc ngủ. Theo các chuyên gia, ngủ đủ và đúng giờ đóng vai trò lớn trong quá trình tăng trưởng thể chất của trẻ, đặc biệt là sự phát triển chiều cao.
  • Đừng để chọn sai sữa ảnh hưởng đến sự phát triển của trẻ

    Việc lựa chọn sữa cho trẻ nhỏ luôn là mối quan tâm hàng đầu của các bậc phụ huynh. Tuy nhiên, không phải ai cũng hiểu rõ cách chọn sữa phù hợp, dẫn đến nhiều sai lầm có thể ảnh hưởng đến sự phát triển của trẻ. Dưới đây là những lỗi thường gặp mà cha mẹ cần tránh.
  • Chuyên gia cảnh báo 3 sai lầm khi chữa cúm cho trẻ, nhiều cha mẹ vẫn mắc phải

    Cúm là bệnh thường gặp ở trẻ nhỏ nhưng không phải lúc nào cũng vô hại. Nhiều phụ huynh vô tình mắc sai lầm trong chăm sóc khiến bệnh kéo dài và dễ biến chứng.
  • Ăn uống thế nào khi trẻ bị tay chân miệng để không làm bệnh nặng hơn?

    Tay chân miệng là bệnh truyền nhiễm thường gặp ở trẻ nhỏ, đặc biệt dưới 5 tuổi. Khi mắc bệnh, trẻ thường bị loét miệng, đau họng, sốt và biếng ăn, khiến việc ăn uống trở nên khó khăn. Vì vậy, lựa chọn thực phẩm phù hợp không chỉ giúp trẻ dễ ăn hơn mà còn hỗ trợ quá trình hồi phục nhanh chóng.
  • Dùng men vi sinh sai cách có thể khiến trẻ biếng ăn nặng hơn

    Khi trẻ biếng ăn kéo dài, nhiều phụ huynh có xu hướng tìm đến men vi sinh như một “cứu cánh” giúp cải thiện tiêu hóa và kích thích ăn uống. Tuy nhiên, việc sử dụng không đúng cách không những không hiệu quả mà còn có thể gây tác dụng ngược, ảnh hưởng đến sức khỏe của trẻ.Dưới đây là những sai lầm phổ biến mà nhiều cha mẹ mắc phải khi dùng men vi sinh cho trẻ biếng ăn.