Theo khảo sát trên thực tế, có tới 42% các bà mẹ Việt vắt bỏ sữa non trong những ngày đầu sau sinh vì hiểu lầm rằng sữa non không có chất, bé bú sữa non dễ bị đau bụng, cần vắt bỏ sữa non trước khi cho bé bú… Vì thế những giọt “sữa vàng” quý giá đầu tiên đã bị lãng phí. Ở bài viết này, Bau.vn sẽ cùng mẹ tìm hiểu kĩ hơn về những đặc điểm và lợi ích tuyệt vời của sữa non để xóa bỏ những ngộ nhận không tốt khiến trẻ sơ sinh không được hưởng trọn vẹn lợi ích của “72 giờ vàng sữa non của mẹ” mà mọi trẻ em cần phải được hưởng.
I. Sữa non là gì?
Sữa non (hay còn gọi là sữa đầu) là loại sữa mẹ đặc biệt được tạo thành khi sản phụ mang thai từ 7 tháng trở đi và tiết ra từ lúc sinh đến 2-3 ngày sau khi sinh. Có thể nói, đây là loại thức ăn đầu tiên bé tiếp xúc sau khi chào đời nếu được cho bú đúng thời điểm.
Tùy thuộc vào cơ địa mà cơ thể mẹ có thể tiết ra sữa non có màu sắc khác nhau. Thông thường sữa non có màu trắng đục, có khi trong suốt, vàng hoặc vàng nhạt, có độ đăc và kết dính. Mặc dù số lượng không nhiều nhưng trong sữa non có chứa rất nhiều dưỡng chất vô cùng quan trọng, có khả năng hỗ trợ tăng cường hệ miễn dịch và giảm thiểu rủi ro mắc bệnh ở trẻ trong những tháng đầu đời.
Mẹ nên cho trẻ bú ngay sau khi sinh khoảng nửa giờ nếu sinh thường. Mẹ sinh mổ thì nên đợi 6 giờ sau khi sinh để tác động của thuốc không còn ảnh hưởng đến chất lượng sữa. Việc cho bú sớm không chỉ giúp cho trẻ tiếp nhận đầy đủ thành phần dinh dưỡng của nguồn sữa non mà còn giúp mẹ kích thích tuyến sữa, nhanh chóng hồi phục tử cung và tránh được một số biến chứng sau sinh.
II. Thành phần dinh dưỡng có trong sữa non
Theo một số nghiên cứu, sữa non có hàm lượng dinh dưỡng cao gấp 10 lần so với sữa chuyển tiếp (sữa mẹ có từ ngày thứ 6 – 10 sau sinh) và sữa trưởng thành (sữa mẹ có tính từ ngày thứ 11 sau sinh trở đi).
Thành phần dinh dưỡng chủ yếu có trong sữa non gồm:
Hàm lượng protein trong sữa non cao gấp 5 lần sữa mẹ thông thường. Các chất chống oxy hóa và immunoglobulin giúp trẻ tránh khỏi các triệu chứng xuất huyết và bảo vệ thành ruột non yếu của trẻ, kích thích các cơ quan trong cơ thể trẻ hoàn thiện nhanh chóng. Đây là tiền đề giúp hệ tiêu hóa non nớt của trẻ sẵn sàng tiếp nhận sữa mẹ sau này.
Sữa non có chứa lượng kháng thể gấp khoảng từ 8 – 12 lần so với sữa thường của mẹ. Trong sữa non có chứa nhiều muối và ít đường hơn, chứa hàm lượng vitamin A cao gấp đôi sữa thường, có nhiều vitamin E, vitamin K và protein, kẽm, sắt… mang lại nhiều lợi ích cho trẻ sơ sinh. Sữa non có chứa hàm lượng bạch cầu khá cao, lượng bạch cầu này giúp trẻ chống lại một số loại virus, vi khuẩn có hại và bảo vệ bé tránh khỏi các bệnh về đường hô hấp như viêm phổi, viêm phế quản, các bệnh về dạ dày, một số bệnh viêm nhiễm.
Sữa non chứa nhiều tế bào bạch cầu, kháng thể hơn sữa trưởng thành nên giúp trẻ sơ sinh phòng chống các bệnh nhiễm khuẩn cũng như cung cấp khả năng miễn dịch đầu tiên cho trẻ để chống nhiều bệnh có thể bị mắc sau sinh. Bên cạnh đó, sữa non còn có tác dụng xổ nhẹ, tăng bài tiết phân xu, phòng các bệnh dị ứng và cũng có tác dụng thải bilirubin khỏi ruột, làm giảm mức độ vàng da sinh lý.
III. Những lợi ích mà sữa non đem lại cho cơ thể trẻ
1. Lợi ích của sữa non – Thuốc kháng sinh tự nhiên
Những giọt sữa non đầu đời vừa mang lại hàm lượng chất dinh dưỡng cao, các tế bào sống (kháng thể) có trong sữa non vừa có vai trò kích thích cơ thể trẻ tạo ra các kháng thể chống lại các tác nhân gây hại, và các loại vi rút gây bệnh. Chính vì thế, bác sĩ thường khuyên các bà mẹ nên cho con bú sớm nhất có thể.
Các chuyên gia đánh giá sữa non là một loại vac-xin tự nhiên với độ an toàn tuyệt đối, hoàn toàn không có tác dụng phụ. Những đứa trẻ được bú sữa mẹ hoàn toàn trong 6 tháng đầu đời sẽ phát triển toàn diện về cả thể chất lẫn tinh thần, đồng thời ngăn ngừa được các bệnh về đường hô hấp, bệnh sởi, tiêu chảy.
2. Lợi ích của sữa non – Giúp não bộ của trẻ phát triển
Ganglioside là 1 thành phần cực kì quan trọng có trong sữa non. Chúng được biết đến như một nhóm chất béo không thể thiếu trong việc phát triển trí não của trẻ; giúp ngăn ngừa khả năng viêm nhiễm đường ruột bằng cách thu hút vi khuẩn có hại và trung hòa chúng.
3. Lợi ích của sữa non – cải thiện hệ thống tiêu hóa ở trẻ
Do hàm lượng chất béo trong sữa non rất ít nên trẻ hấp thụ và tiêu hóa một cách thuận lợi khi bắt đầu tiếp xúc với sữa non. Lúc này, hệ thống phân giải thức ăn ở trẻ cũng vừa mới hình thành. Các chất chống oxy hóa và immunoglobulin trong sữa non ngoài việc giúp trẻ tránh được tình trạng xuất huyết còn giúp bảo vệ thành ruột yếu ớt của trẻ.
Ngoài ra, sữa non còn có tác dụng khác là giúp nhuận tràng, thúc đẩy cơ thể trẻ nhanh chóng bài tiết ra phân xu, đồng thời đào thải bilirubin dư thừa. Việc này có tác dụng ngăn ngừa bệnh vàng da, giảm thiểu nguy cơ mẫn cảm và dị ứng ở trẻ.
4. Không nên dự trữ sữa non cho trẻ sơ sinh
Sữa non chỉ phát huy công dụng tốt nhất khi mẹ cho trẻ bú trực tiếp trong khoảng thời gian sớm nhất sau sinh. Sau khi rời khỏi cơ thể mẹ, dù được bảo quản ở môi trường nào cũng không thể bảo quản kĩ lưỡng dược chất lượng và thành phần dinh dưỡng. Có một số mẹ vắt sữa non được tiết ra trong thai kỳ, lưu giữ lại khi trẻ ra đời. Thế nhưng việc làm này có hại chứ hoàn toàn không có lợi. Đồng thời việc kích thích tuyến sữa khi mang thai có thể khiến tử cung co rút, dẫn đến tình trạng sinh non. Vì vậy, các mẹ không nên dự trữ sữa non cho trẻ.
Nguồn : bau.vn
