Omega-3 và bộ não: Dưỡng chất vàng cho sức khỏe tinh thần

Trong những năm gần đây, omega-3 – một loại axit béo thiết yếu – đã được khoa học chú ý nhiều không chỉ vì lợi ích đối với tim mạch, mà còn vì vai trò quan trọng trong sức khỏe não bộ và tinh thần. Một chế độ ăn giàu omega-3 có thể là chìa khóa để cải thiện trí nhớ, tăng khả năng tập trung và giảm nguy cơ trầm cảm.

1. Omega-3 – dưỡng chất nền tảng cho não bộ

Chế độ ăn giàu omega-3 ảnh hưởng đến não và sức khỏe tinh thần như thế nào?- Ảnh 1.

Omega-3 là thành phần cấu tạo chính của màng tế bào thần kinh, giúp duy trì tính linh hoạt và khả năng giao tiếp giữa các tế bào.

Não bộ của chúng ta chứa khoảng 60% chất béo và trong số đó, một lượng lớn là DHA (Docosahexaenoic Acid) – một loại acid béo omega-3. Điều này đủ để thấy tầm quan trọng của omega-3 đối với cơ quan trung ương này.

Omega-3 là thành phần cấu tạo chính của màng tế bào thần kinh, giúp duy trì tính linh hoạt và khả năng giao tiếp giữa các tế bào. Một màng tế bào khỏe mạnh là yếu tố then chốt cho hoạt động truyền tín hiệu hiệu quả, từ đó hỗ trợ mọi chức năng nhận thức.

Các nghiên cứu cho thấy việc bổ sung đủ omega-3 có liên quan mật thiết đến việc cải thiện trí nhớ, khả năng tập trung, học hỏi, giải quyết vấn đề. Omega-3 giúp tăng cường lưu lượng máu đến não, tối ưu hóa việc cung cấp oxy và dưỡng chất.

Khi về già, não bộ có xu hướng suy giảm chức năng. Omega-3, nhờ đặc tính chống viêm và chống oxy hóa, có thể giúp bảo vệ tế bào não khỏi tổn thương do các gốc tự do và quá trình lão hóa, từ đó làm chậm quá trình suy giảm nhận thức liên quan đến tuổi tác, giảm nguy cơ mắc các bệnh thoái hóa thần kinh như Alzheimer.

2. Omega–3 tác động tích cực đến sức khỏe tinh thần

Không chỉ ảnh hưởng đến chức năng tư duy, omega-3 còn là yếu tố quan trọng trong việc điều hòa cảm xúc và duy trì trạng thái tâm lý ổn định.

Omega-3 có thể ảnh hưởng đến các chất dẫn truyền thần kinh trong não như serotonin và dopamine – những “hormone hạnh phúc” đóng vai trò quan trọng trong việc điều hòa tâm trạng. Sự thiếu hụt omega-3 có thể làm giảm khả năng sản xuất hoặc hoạt động của các chất này, dẫn đến những biến động về cảm xúc.

Nhiều nghiên cứu đã chỉ ra mối liên hệ giữa việc bổ sung omega-3 và việc giảm các triệu chứng của lo âu và trầm cảm. Omega-3 giúp giảm viêm trong não, một yếu tố được cho là góp phần vào sự phát triển của các rối loạn tâm thần. Đối với những người đang điều trị trầm cảm, omega-3 có thể hoạt động như một liệu pháp bổ trợ, giúp tăng cường hiệu quả của thuốc.

Một số nghiên cứu cũng quan sát thấy sự thiếu hụt omega-3 ở những người mắc các rối loạn như ADHD (rối loạn tăng động giảm chú ý) và tự kỷ, cho thấy vai trò tiềm năng của nó trong việc cải thiện hành vi và chức năng nhận thức ở những đối tượng này.

3. Hậu quả khi thiếu hụt omega-3 dài hạn

Thiếu hụt omega-3 kéo dài có thể dẫn đến các vấn đề sức khỏe nghiêm trọng, như các vấn đề về tim và cholesterol cao, suy giảm nhận thức, mất trí nhớ. Sự thiếu hụt omega-3 có thể dẫn đến tăng triglyceride, góp phần làm tăng nguy cơ mắc bệnh tim mạch. Thiếu hụt omega-3 cũng có thể gây tăng huyết áp, rối loạn nhịp tim và nhịp tim không đều. Sự thiếu hụt này cũng có thể ảnh hưởng đến não gây ra trầm cảm, lo âu và suy giảm nhận thức.

4. Bổ sung omega-3 đúng cách

Chế độ ăn giàu omega-3 ảnh hưởng đến não và sức khỏe tinh thần như thế nào?- Ảnh 3.

Nên ưu tiên các nguồn thực phẩm giàu omega-3 trong chế độ ăn.

Vì cơ thể không thể tự sản xuất omega-3, việc bổ sung dưỡng chất này thông qua chế độ ăn uống là điều bắt buộc.

Cá béo: Đây là nguồn omega-3 (EPA và DHA) tốt nhất. Hãy đặt mục tiêu ăn cá béo như cá hồi, cá thu, cá mòi, cá trích, cá ngừ ít nhất hai đến ba lần mỗi tuần. Cá tươi, đông lạnh hay đóng hộp đều có giá trị dinh dưỡng.

Các loại hạt: Quả óc chó, hạt lanh và hạt chia là những nguồn omega-3 ALA (alpha-linolenic acid) thực vật tuyệt vời. Cơ thể có thể chuyển đổi ALA thành EPA và DHA, dù với hiệu suất không cao bằng từ cá.

Dầu thực vật: Một số loại dầu như dầu hạt cải (canola oil) cũng chứa omega-3 ALA.

Thực phẩm bổ sung: Trong trường hợp chế độ ăn không cung cấp đủ hoặc có nhu cầu đặc biệt (ví dụ: phụ nữ mang thai, người có bệnh lý) có thể bổ sung viên uống dầu cá hoặc dầu tảo.

Trong thời kỳ mang thai, omega-3 cải thiện sự phát triển của mắt, não của thai nhi và sự phát triển sớm. Thiếu hụt omega-3 trong thời kỳ mang thai có thể làm tăng nguy cơ sinh non và có thể dẫn đến tình trạng trẻ nhẹ cân và chậm phát triển.

Tuy nhiên, trước khi sử dụng cần hỏi ý kiến bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng về bất kỳ loại thực phẩm bổ sung nào để đảm bảo đúng liều lượng và phù hợp với tình trạng sức khỏe.

Nguồn : bau.vn

  • Món ăn vặt lành mạnh – Chìa khóa giữ gìn sức khỏe cho mọi thành viên

    Món ăn vặt lành mạnh – Chìa khóa giữ gìn sức khỏe cho mọi thành viên

    Trong nhịp sống hiện đại, ăn vặt không còn là thói quen của riêng trẻ em mà đã trở thành một phần quen thuộc trong đời sống của cả gia đình. Tuy nhiên, giữa vô vàn sự lựa chọn, làm sao để vừa thưởng thức được hương vị thơm ngon, vừa đảm bảo sức khỏe? Hãy cùng tìm hiểu cách chọn món ăn vặt lành mạnh cho cả nhà.
  • 6 món ngon từ sữa bổ sung canxi vượt trội, bạn đã ăn đúng cách chưa?

    6 món ngon từ sữa bổ sung canxi vượt trội, bạn đã ăn đúng cách chưa?

    Canxi là khoáng chất thiết yếu cho sức khỏe xương và răng, đặc biệt quan trọng với trẻ em, phụ nữ mang thai và người lớn tuổi. Nếu bạn đang tìm cách tăng cường canxi cho cơ thể một cách tự nhiên, đừng bỏ qua 6 thực phẩm từ sữa dưới đây – vừa dễ ăn, dễ tìm, lại cực kỳ giàu dưỡng chất.
  • Sai lầm phổ biến khi uống cà phê: Kết hợp với những thực phẩm sau

    Sai lầm phổ biến khi uống cà phê: Kết hợp với những thực phẩm sau

    Cà phê là thức uống yêu thích của hàng triệu người – giúp tỉnh táo, cải thiện tâm trạng và hỗ trợ tập trung. Tuy nhiên, không phải thực phẩm nào cũng "hòa hợp" với cà phê. Một số món ăn nếu kết hợp cùng có thể gây khó tiêu, ảnh hưởng đến hấp thụ dinh dưỡng hoặc thậm chí làm tăng cảm giác bồn chồn, hồi hộp. Dưới đây là 7 loại thực phẩm bạn nên hạn chế dùng cùng cà phê, đặc biệt vào buổi sáng.
  • Ăn gì để bớt căng thẳng? Thử ngay 3 loại thực phẩm giàu chất xơ này

    Ăn gì để bớt căng thẳng? Thử ngay 3 loại thực phẩm giàu chất xơ này

    Trong nhịp sống hiện đại, căng thẳng là điều khó tránh khỏi. Bên cạnh các phương pháp thư giãn tinh thần như thiền, yoga hay đi dạo, chế độ dinh dưỡng cũng đóng vai trò quan trọng trong việc kiểm soát và giảm stress. Nhiều nghiên cứu cho thấy, các thực phẩm giàu chất xơ không chỉ hỗ trợ tiêu hóa, mà còn giúp ổn định đường huyết, nuôi dưỡng hệ vi sinh đường ruột – từ đó tác động tích cực đến sức khỏe tinh thần. Dưới đây là 3 loại thực phẩm giàu chất xơ mà bạn nên bổ sung thường xuyên để “xoa dịu” căng thẳng hiệu quả.
  • Những sai lầm cần tránh khi ăn táo đỏ

    Những sai lầm cần tránh khi ăn táo đỏ

    Táo đỏ là thực phẩm quen thuộc trong các món ăn và bài thuốc dân gian, được nhiều người ưa chuộng nhờ vị ngọt dễ ăn và giá trị dinh dưỡng cao. Tuy nhiên, nếu sử dụng không đúng cách, táo đỏ có thể gây tác dụng ngược, ảnh hưởng đến tiêu hóa và sức khỏe.
  • Bánh mì có phải “kẻ thù” của người giảm cân?

    Bánh mì có phải “kẻ thù” của người giảm cân?

    Bánh mì là món ăn quen thuộc trong bữa sáng của nhiều người Việt nhờ sự tiện lợi, ngon miệng và dễ kết hợp với nhiều loại thực phẩm khác. Tuy nhiên, khi bước vào hành trình giảm cân, không ít người băn khoăn: liệu ăn bánh mì có khiến tăng cân hay vẫn có thể hỗ trợ giảm cân nếu biết cách sử dụng?