Là một căn bệnh hiếm gặp như tắc mạch ối lại mang tính nguy hiể cao, có thể ảnh hưởng đến tính mạng của sản phụ và thai nhi. Vậy nguyên nhân dẫn đến tình trạng này là gì và gặp những biến chứng như thế nào, làm sao để phòng ngừa? Hãy cùng tìm hiểu qua bài viết của Bau.vn nhé!
Tắc mạch ối là gì?
Tắc mạch ối hay còn gọi là thuyên tắc ối- một dạng biến chứng của thai kỳ, có thể xảy ra trong quá trình mang thai hoặc sau sinh. Tình trạng này khiến cho nước ối, các tế bào thai nhi, tóc, lông tơ hoặc các mảnh mô lọt vào trong hệ tuần hoàn của người mẹ, gây suy hô hấp, suy tuần hoàn cấp tính gây trụy tim mạch và làm tăng nguy cơ tử vong cho mẹ bầu.
Các nguyên nhân gây thuyên tắc mạch ối
1. Nguyên nhân chính
Trong quá trình mang thai, nước ối sẽ nằm trong buồng ối của người mẹ và không đi vào tuần hoàn. Nếu như hàng rào giữa tuần hoàn và khoang ối không còn nữa, nước ối sẽ thông qua các tĩnh mạch ống tử cung đi vào hệ tĩnh mạch của sản phụ và qua vị trí rau bám đã bong, qua nội mạc tử cung hoặc qua nơi tử cung bị chấn thương.
Tuy nhiên, cần lưu ý rằng chỉ một số nhỏ các trường hợp nước ối đi vào tuần hoàn gây nên tình trạng tắc mặc ối.
2. Các nguy cơ
Tình trạng này có thể gây rối loạn đông máu, rối loạn chức năng cơ quan ở mức độ nhẹ, trụy tim và gây ra tử vong. Một số nguy cơ gây tắc mạch ối có thể kể đến như:
- Tuổi tác: Thai phụ từ 35 tuổi trở lên sẽ có nguy cơ bị tắc mạch ối cao hơn
- Nhau thai bất thường: Các vấn đề xảy ra với nhau thai như nhau thai che phủ một phần hoặc toàn bộ tử cung, nhau thai bong ra khỏi thành trong của tử cung trước khi sinh (nhau bong non),… dẫn đến rào càn vật lý giữa mẹ và thai nhi bị phá vỡ cũng khiến nước ối đi vào máu của thai phụ gây tắc mạch ối.
- Tiền sản giật: Huyết áp cao, dư thừa protein niệu sau tuần thứ 20 của thai kỳ là một trong những yếu tố nguy cơ dẫn đến tắc mạch ối.
- Mổ lấy thai hoặc sinh con qua ngả âm đạo có can thiệp thủ thuật Forceps, chọc hút, giác hút nước ối: Trong khi sinh, việc sử dụng các dụng cụ hỗ trợ sinh sản để lấy thai có thể phá vỡ rào cản vật lý giữa thai phụ và thai nhi, làm tăng nguy cơ tắc mạch ối
- Đa ối: Nước ối xung quanh thai nhi quá nhiều cũng là một trong những yếu tố nguy cơ dẫn đến tình trạng tắc nước ối
- Đa thai, thai chết lưu, sa dây rốn
- Chấn thương tử cung: Rách cổ tử cung hoặc vỡ tử cung cũng là nguyên nhân gây tắc nước ối
- Kích thích chuyển dạ
Các triệu chứng để nhận biết bệnh tình
Thông thường, khi bị tắc mạch ối, sản phụ có thể cảm nhận một số biểu hiện lạ xuất hiện một cách nhanh chóng và đột ngột, chẳng hạn như buồn nôn, nôn, đau đầu, đau ngực, ho, đổ mồ hôi,… Đây là những dấu hiệu đầu tiên “cảnh báo” sự thay đổi trong cơ thể người mẹ khi bị tắc mạch ối. Ngoài ra còn có một số triệu chứng khác có thể kể đến như:
- Thở nhanh bất thường
- Hụt hơi khó thở
- Huyết áp hạ đột ngột
- Nhịp tim nhanh bất thường
- Rối loạn nhịp tim
- Da và niêm mạc chuyển sang màu xanh tím do thiếu oxy trong máu
- Lượng oxy đến các mô cơ thể bị thiếu hụt
- Phù phổi do dịch tràn vào trong phổi
- Mất ý thức
- Co giật
- Tăng áp động mạch phổi, co thắt mạch máu
Các biến chứng của tắc mạch ối
1. Đối với sản phụ
Khi bị tắc mạch ối, tỷ lệ thai phụ tử vong rất cao do triệu chứng bệnh tiến triển nhanh, đột ngột. Các trường hợp được cứu sống cũng có thể mắc biến chứng lâu dài như:
- Tổn thương tim: Ngắn hạn hoặc vĩnh viễn
- Tổn thương tuyến yên: Thiếu máu nuôi dưỡng cục bộ sau sinh khiến thai phụ bị hoại tử một phần hoặc toàn bộ thùy trước tuyến yên. Một số biểu hiện thường thấy gồm có: rụng lông, vô kinh, rụng tóc, suy tuyến giáp, suy thượng thận, mất sữa,…
- Tổn thương não: Não có thể bị tổn thương nghiêm trọng, vĩnh viễn hoặc chết não do oxy trong máu thấp, không đủ nuôi các tế bào thần kinh não.
- Suy hô hấp cấp tính
- Sức khỏe tinh thần suy giảm (dễ bị trầm cảm sau sinh, rối loạn căng thẳng, buồn rầu đau khổ,…), đặc biệt là khi không giữ được em bé
- Thời gian nằm viện kéo dài: Phụ nữ có thể phải nằm viện điều trị nhiều tuần hoặc nhiều tháng sau khi bị tắc mạch ối
- Suy nội tạng: Suy gan, suy đa tạng, suy thận
- Cắt bỏ một phần hoặc toàn bộ tử cung
- Mất trí nhớ
2. Đối với thai nhi
Không chỉ đe dọa tính mạng người mẹ, tình trạng thuyên tắc ôi cũng có thể gây biến chứng cho thai nhi. Nguy cơ trẻ sơ sinh tử vong do thuyên tắc ối của mẹ cũng rất cao, lên đến 65%. Trong trường hợp trẻ được cứu sống kịp thời thì cũng có thể gặp phải các biến chứng như:
- Ảnh hưởng đến khả năng vận động
- Bại não
- Suy giảm hệ thần kinh
- Tổn thương não
Tuy nhiên, hiện nay chưa thể xác định được nguyên nhân chính xác dẫn đến tắc mạch ối nên chưa có phương pháp ngăn ngừa tình trạng này. Mặc dù vậy, mẹ bầu nên chủ động khám thai định kỳ để có thể phát hiện được những dấu hiệu bất thường để có thể kịp thời tìm hướng xử lý phù hợp.
Nguồn : bau.vn
